development-matrix-may-define-share-given-to-states

డెవలప్‌మెంట్ మ్యాట్రిక్స్…రాష్ట్రాలకు ఇచ్చిన వాటాను నిర్వచించవచ్చు

Share on facebook
Share on twitter
Share on telegram
Share on whatsapp

15 వ ఆర్థిక కమిషన్…ముఖ్యంగా ఆరోగ్యం మరియు విద్యలో రాష్ట్రాల సామాజిక సూచికల ఆధారంగా రాష్ట్రాల “అభివృద్ధి మాతృక”(development matrix) ను రూపొందించే పనిలో ఉంది. పన్నులు మరియు గ్రాంట్లు వంటి ఆర్థిక వనరులను రాష్ట్రాలకు బదిలీ చేయడానికి నిర్ణయించే కొత్త పారామీటర్ గా ఇది ఉపయోగపడుతుంది.

పన్నులు వంటి దేశం యొక్క ఆర్థిక వనరులలో రాష్ట్ర వాటాను నిర్ణయించడంలో ఫైనాన్స్ కమీషన్లు అనేక రకాల విషయాలపై ఆధారపడతాయి. ప్రధానంగా, తలసరి ఆదాయాలు మరియు వృద్ధి వంటి ఆదాయ ప్రమాణాలు ఎవరికి ఏం లభిస్తాయో నిర్ణయిస్తాయి. రిసోర్స్ పై పేద మరియు వెనుకబడిన రాష్ట్రాలు పెద్ద భాగాన్ని పొందుతాయి. కానీ సమగ్ర అభివృద్ధి సూచికతో పోల్చితే తలసరి ఆదాయాలు తగినంత ప్రాతిపదికగా లేవు. కానీ డెవలప్మెంట్ మ్యాట్రిక్స్ మంచి మార్గదర్శి అవుతుందని మేము భావించాము అని 15 వ ఫైనాన్స్ కమిషన్ చైర్మన్ ఎన్ కే సింగ్ చెప్పారు.

“అభివృద్ధి మాతృక”, పరిగణించబడుతున్నట్లుగా, మొదటిసారిగా సాంఘిక అభివృద్ధి స్థాయిలను, ముఖ్యంగా ఆరోగ్య సంరక్షణ మరియు పాఠశాల విద్యకు ప్రాప్యత, వనరులు ఎలా పంపిణీ చేయబడుతుందనే చట్రంలోకి తీసుకువస్తుంది. ఆరోగ్య సంరక్షణ వంటి కీలకమైన రంగాలలోని లోటులను ఇది పరిష్కరించగలదని విశ్లేషకులు అంటున్నారు, రాష్ట్రాలు అదనపు వనరులను వారు ఇచ్చిన ప్రయోజనం కోసం ఖర్చు చేస్తాయి.

రాజ్యాంగం, ఆర్టికల్ 280 నుండి 281 ద్వారా , పన్నులు మరియు ఆదాయాలను నిలువుగా విభజించడానికి ఒక యంత్రాంగాన్ని ఫైనాన్స్ కమీషన్లకు అందిస్తుంది. వనరుల(resources) యొక్క రాష్ట్ర వాటాను నిర్ణయించడానికి… ఫైనాన్స్ కమీషన్లు సాధారణంగా ఆదాయ దూరం, జనాభా పరిమాణం, భౌగోళిక స్థానం మరియు అటవీప్రాంతం వంటి పారామీటర్స్ పై ఆధారపడతాయి. వీటికి వెయిటేజీలు కేటాయించబడతాయి.

ఆదాయ దూరం అంటే సగటు తలసరి ఆదాయాలు మరియు ఓ స్వతంత్ర రాష్ట్రం( individual state) యొక్క తలసరి ఆదాయం మధ్య వ్యత్యాసం. ఇది ఒక రాష్ట్రం ఎంత ధనవంతమైనది లేదా పేదది అనేదానికి చాలా ప్రత్యక్ష కొలతను ఇస్తుంది. అటవీ విస్తీర్ణాన్ని కూడా పారామీటర్ గా చేర్చారు, ఎందుకంటే భారీగా అటవీ ప్రాంతం కలిగిన రాష్ట్రాలు కర్మాగారాలకు లేదా ఫ్యాక్టరీలకు కేటాయించడానికి తక్కువ భూమిని కలిగి ఉంటాయని, ఇది వృద్ధిని దెబ్బతీస్తుందని భావించబడుతుంది. ఇటువంటి రాష్ట్రాలు అదనపు వనరులకు అర్హత పొందుతాయి.

అభివృద్ధి మాతృక( development matrix)ను అమల్లోకి తీసుకుంటే, ఆరోగ్యం మరియు విద్యా సౌకర్యాలు లేని రాష్ట్రాలు అదనపు వనరులకు అర్హత పొందుతాయి. ఇది చిక్కు మరియు స్వాగతించే చర్య అని బెంగళూరులోని డాక్టర్ బిఆర్ అంబేద్కర్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్ వైస్ ఛాన్సలర్ ఎన్ ఆర్ భానుమూర్తి అన్నారు.

READ  వేర్పాటువాద నేతలకు NIA సమన్లు : కేంద్రం కఠిన వైఖరి

కాలక్రమేణా, పేద రాష్ట్రాలు ధనిక రాష్ట్రాల స్థాయికి రావాలని ఆర్థికవేత్తలు విస్తృతంగా అభిప్రాయపడుతున్నారు, ఎందుకంటే ధనిక రాష్ట్రాలు వారి వృద్ధి పరిమితిని తాకుతాయి. వారు దీనిని “ఆదాయ కలయిక” అని పిలుస్తారు.

భారతదేశంలో, పేద రాష్ట్రాలు ధనిక రాష్ట్రాలను అందుకోలేకపోతున్నాయ్ అనే డైలమా భారత్ లో ఉందని ఫైనాన్స్ కమిషన్ చైర్మన్ ఎన్ కే సింగ్ చెప్పారు. సామాజిక మౌలిక సదుపాయాలలో తక్కువ పెట్టుబడులు పెట్టడం గురించి ఉదహరిస్తూ..దీని వెనుక ఉన్నది ఏమిటో మనం తెలుసుకోవాలి అని ఆయన అన్నారు. అందువల్ల 15 వ ఆర్థిక కమిషన్ ఆరోగ్యం మరియు విద్య వంటి రంగాల కార్యక్రమాలను అభివృద్ధి మాతృకలో చేర్చాలనే ఆలోచనను కలిగి ఉందని సింగ్ అన్నారు.

సింగ్ నేతృత్వంలోని 15 వ ఫైనాన్స్ కమిషన్ ఇప్పటికే 2020-21 కాలానికి తన మొదటి నివేదికను కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సమర్పించింది. 2021-22 నుండి 2025-26 (ఏప్రిల్-మార్చి) ఆర్థిక సంవత్సరాలకు సంబంధించిన తుది నివేదికను సమర్పించడానికి అక్టోబర్ 30 వరకు పొడిగింపును అందుకుంది.

15 వ ఆర్థిక కమిషన్ సూచనల విషయంలో ఆంధ్రప్రదేశ్‌తో సహా కొన్ని దక్షిణాది రాష్ట్రాలు అసంతృప్తిగా ఉన్నాయి. 1971 జనాభా లెక్కల బదులు 2011 జనాభా లెక్కలను పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని ఫైనాన్స్ కమిషన్ ఆదేశించింది. ఇది ఉత్తరరాది రాష్ట్రాలకు బహుమతి ఇస్తూ.. జనాభా పెరుగుదలను స్థిరంగా ఉంచినందుకు మాకు విధిస్తున్న జరిమానా అని కొన్ని దక్షిణాది రాష్ట్రాలు భావిస్తున్నాయి. కొత్త వ్యవస్థ ఈ సమస్యలను పరిష్కరిస్తుందా అని అడిగినప్పుడు… .కమిషన్ సమర్థత మరియు ఈక్విటీ సూత్రాలను సమర్థిస్తుంది అని సింగ్ చెప్పారు.

Related Posts